ഖമേനി വിരുദ്ധ പ്രതിഷേധങ്ങളിലെ ആദ്യ വധശിക്ഷ നടപ്പാക്കാന്‍ ഇറാന്‍ ; 26 കാരന്‍ എര്‍ഫാന്‍ സൊള്‍ട്ടാനിയെ തൂക്കിലേറ്റും

ടെഹ്‌റാന്‍ : ശക്തമായ പ്രതിഷേധം അലയടിക്കുന്ന ഇറാനില്‍ എര്‍ഫാന്‍ സൊള്‍ട്ടാനി എന്ന 26 കാരനെ തൂക്കിലേറ്റാനൊരുങ്ങുകയാണ് ഭരണകൂടം. ഖമേനി വിരുദ്ധ പ്രതിഷേധങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ആദ്യത്തെ വധശിക്ഷ ജനുവരി 14 നാണ് നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നത്. പ്രതിഷേധങ്ങളെ അടിച്ചമര്‍ത്തുന്നതിന്റെ ഭാഗമായും പ്രക്ഷോഭകാരികളില്‍ ഭീതിപടര്‍ത്തുന്നതിനുമായി 2026 ലെ ആദ്യ വധശിക്ഷയ്ക്കാണ് ഇറാന്‍ ഒരുങ്ങുന്നത്.

ടെഹ്റാനിലെ കരാജ് പ്രാന്തപ്രദേശത്തുള്ള ഫാര്‍ഡിസില്‍ താമസിക്കുന്ന സോള്‍ട്ടാനിയെ ജനുവരി 8 ന് കുതിച്ചുയരുന്ന പണപ്പെരുപ്പവും റിയാലിന്റെ സ്വതന്ത്ര ഇടിവും മൂലമുണ്ടായ തെരുവ് സംഘര്‍ഷത്തിനിടെ വീട്ടില്‍ നിന്ന് തട്ടിക്കൊണ്ടു പോകുകയായിരുന്നു. പ്രതിരോധത്തിനായി ആളുകളെ വെടിവെച്ചു കൊല്ലുന്നതിന് പകരം പൊതുജനങ്ങളുടെ മുന്നില്‍ വധശിക്ഷ നടപ്പാക്കി ഭീതി പരത്താനുള്ള ശ്രമമെന്നും ഇതൊരു ഭയാനകമായ മാതൃകയാണെന്നും ഹെന്‍ഗാവ് ഓര്‍ഗനൈസേഷന്‍ പോലുള്ള റൈറ്റ്‌സ് നിരീക്ഷകര്‍ വിലയിരുത്തുന്നു.

'ദൈവത്തിനെതിരെ യുദ്ധം ചെയ്തു' എന്നാണ് ഉന്നയിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന കുറ്റം. ഇപ്പോള്‍ നടക്കുന്ന പ്രതിഷേധങ്ങള്‍ തുടങ്ങിയത് ഈ യുവാവില്‍ നിന്നുമാണെന്നാണ് ആരോപണം. പ്രതിരോധിക്കാന്‍ അഭിഭാഷകരെ പോലൂം വെക്കാതെ അജ്ഞാത കോടതിയിലായിരുന്നു വിചാരണ. ജനുവരി 11 ന് സോള്‍ട്ടാനിയുടെ കുടുംബം അന്തിമ വിധി മനസ്സിലാക്കി. നിയന്ത്രണങ്ങള്‍ക്കിടയില്‍ വെറും 10 മിനിറ്റ് സന്ദര്‍ശനം അനുവദിച്ചു. അഭിഭാഷക ലൈസന്‍സുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ സഹോദരി നിയമസ്ഥാപനങ്ങളുടെയെല്ലാം വാതിലില്‍ മുട്ടിയെങ്കിലും കേസ് ഫയലുകളോ പ്രാതിനിധ്യമോ നിഷേധിച്ചു. അതേസമയം സോള്‍ട്ടാനിക്കു മേലുള്ള തിടുക്കപ്രക്രിയ കൂടുതല്‍ വരാനിരിക്കുന്നതിന്റെ സൂചനയായി വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നുണ്ട്.

ഇതിനകം തന്നെ പ്രതിഷേധങ്ങളില്‍ 2,000 പേര്‍ മരണപ്പെട്ടതായിട്ടാണ് കരുതുന്നത്. 2025 ഡിസംബര്‍ അവസാനം ടെഹ്റാന്‍ ബസാറുകളില്‍ ഭക്ഷണം പോലെയുള്ള അടിസ്ഥാന കാര്യങ്ങളുടെ പേരില്‍ വരെ പ്രതിഷേധം ഉണ്ടായി. അത് ഭരണകൂടത്തെ അട്ടിമറിക്കുന്ന നിലവിളികളായി.
10,000-ത്തിലധികം പേരെ അറസ്റ്റ് ചെയ്തു. സോള്‍ട്ടാനിയുടെ വിധി ടെഹ്റാന്റെ തന്ത്രത്തെ അടിവരയിടുന്നു. കഴിഞ്ഞ മാസം ഇറാന്‍ വ്യാപകമായ അടിച്ചമര്‍ത്തല്‍ ആരംഭിച്ചതിനുശേഷം 2,400-ലധികം പ്രതിഷേധക്കാര്‍ കൊല്ലപ്പെട്ടു.

വിഷയത്തില്‍ അമേരിക്കയും ഇടപെട്ടിരിക്കുകയാണ്. ഇറാനിയന്‍ പ്രതിഷേധക്കാരെ പ്രകടനം തുടരാന്‍ യുഎസ് പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാള്‍ഡ് ട്രംപ് ആവശ്യപ്പെട്ടു, തടവുകാരെ വധശിക്ഷ നടപ്പാക്കുന്നതിനെതിരെ ടെഹ്റാന് മുന്നറിയിപ്പ് നല്‍കി.